Skip to content

Een lunchwandeling langs de renovatie van het Binnenhof

In de zomer van 2024 schreef EPPA een update over de renovatie van het Binnenhof. Inmiddels zijn we ruim een half jaar verder, en de eerste schoorsteen is alweer uit de steigers. Tijd voor een nieuwe blik op dit historische project.

EPPA-adviseurs Lisanne van der Maale, Max Reinders en Malouke van Nunen grijpen hun lunchwandeling aan voor een extra lus: een rondje Binnenhof. Wat ooit het kloppend hart van de Nederlandse politiek was – waar Kamerleden, journalisten en belangenbehartigers zich mengden met toeristen en de iconische ijscoman Moes – is nu het domein van bouwvakkers, archeologen en zelfs duikers.

Duikers helpen bij renovatiewerkzaamheden aan het Binnenhof.
Den Haag, 01-05-2024, duikers onderzoeken in de Hofvijver de gevel van het Binnenhof, Eerste Kamer, ze kijken onder water of er oorzaken te vinden zijn voor de lekkages in de kelder van de Eerste Kamer.

Drie olympische zwembaden

De renovatie is niet alleen groots, maar ook technisch uitdagend. Sinds vorige week wordt een strook van 15 bij 180 meter langs het Binnenhof afgezet met damwanden en gevuld met zand – goed voor ruim 8400 m³, oftewel drie olympische zwembaden vol. Dit zorgt ervoor dat de funderingen versterkt kunnen worden en de gevels van de Eerste Kamer worden gerepareerd. Terwijl het EPPA-drietal langs de Lange Poten en het Plein loopt, vangen ze een glimp op van de pontons die vrachtwagens moeten dragen om het zand naar de juiste plek te brengen.

De EPPA-adviseurs kijken uit over de Hofvijver.

Grootste renovatie ooit

De renovatie van het Binnenhof is ingrijpend voor de stad en haar bewoners. Een toegankelijke communicatie is dan ook van groot belang. Daarom kan het publiek in het bezoekerscentrum meer te weten komen over de werkzaamheden. Op 5 maart debatteerde de Tweede Kamer over de voortgang van het project. Minister Keijzer van Ruimtelijke Ordening benadrukte de schaal van de operatie:

“De renovatie van het Binnenhof is de grootste renovatieopgave ooit in de Nederlandse vastgoedsector en het grootste programma dat het Rijksvastgoedbedrijf ooit in uitvoering heeft genomen.”

187 schapen, 43 kalveren en 1 leeuw

Terwijl de werkzaamheden zich richten op de toekomst, brengt de renovatie ook verrassingen uit het verleden aan het licht. In de kelder van het informatiecentrum stuiten de EPPA-adviseurs op een bijzondere vondst: leeuwenbotten, opgegraven in 2021. Rond 1350 leefden er namelijk leeuwen op het Binnenhof, waarschijnlijk een cadeau van het hertogdom Gelre aan graaf Willem IV. Rekeningen uit die tijd laten zien dat er flink wat vlees werd ingekocht voor hun onderhoud — zo ging het in 1347 alleen al om 187 schapen en 43 kalveren.

De leeuwenbotten in het bezoekerscentrum

Van perspectief wisselen

De wandeling eindigt op “De Kèkstègâh” (de Kijksteiger), waar bezoekers het renovatieproces van bovenaf kunnen aanschouwen. Daar doen de EPPA-adviseurs waar ze goed in zijn: de situatie bekijken vanuit een nieuw perspectief. Terwijl de pontons klaar liggen om het Binnenhof stukje bij beetje verder op te knappen, is duidelijk dat deze renovatie niet alleen een bouwkundig project is, maar ook een stukje geschiedenis in wording.

De verbouwing vanuit een nieuw perspectief

Met nog vijf jaar te gaan tot de verwachte oplevering in 2030, lijkt het Binnenhof voorlopig nog het domein van bouwvakkers en pontons – een lange weg voordat de politieke hectiek hier weer de overhand krijgt.


Ontdek andere berichten:

Verantwoordingsdag 2026: de Tweede Kamer kijkt terug 

Regeren is vooruitzien. Meestal dan. Op de derde woensdag in mei draait het juist om terugkijken. Vandaag is het Verantwoordingsdag.  Op deze dag legt het kabinet verantwoording af over de
Lees meer

Heeft de belangenbehartiger op defensie eigenlijk nog wel iets te doen? 

Door Tjeerd Ritmeester Als je met een afstandje naar Den Haag kijkt, zou je bijna denken van niet. De budgetten groeien stevig, de politieke urgentie is er, en iedereen lijkt het erover
Lees meer

Opschalen vraagt om risicodeling: waarom de Nederlandse defensie-industrie nog niet op stoom komt 

Door Tjeerd Ritmeester Recent was ik op een bijeenkomst van Nederlandse defensiebedrijven, georganiseerd door de Nederlandse Industrie voor Defensie en Veiligheid (NIDV). Middels een simpele hand-op-steek-vraag werd in een keer
Lees meer

Saai bestaat niet in een miljardenstrijd

De nieuwe minister van Infrastructuur en Waterstaat, Vincent Karremans, zei het enkele dagen voor zijn beëdiging: “Infrastructuur klinkt misschien saai, maar is hartstikke belangrijk. Infrastructuur is de basis onder onze economie.”  Daarmee is
Lees meer

De strijd om ruimte 

Politiek gaat vaak over geld: wie krijgt wat, wanneer en waarom. Maar in een klein en dichtbevolkt land als Nederland is minstens zo bepalend waar iets mag gebeuren. Woningen, infrastructuur, energievoorzieningen, natuur,
Lees meer

Minderheidskabinet, maximale invloed 

Het aankomende minderheidskabinet-Jetten is bijzonder: sinds 1939 (!) heeft Nederland geen klassiek minderheidskabinet meer gekend. Het creëert een fundamenteel nieuw speelveld. De manier waarop macht, beleid en invloed worden verdeeld
Lees meer