Het aankomende minderheidskabinet-Jetten is bijzonder: sinds 1939 (!) heeft Nederland geen klassiek minderheidskabinet meer gekend. Het creëert een fundamenteel nieuw speelveld. De manier waarop macht, beleid en invloed worden verdeeld verandert en de spelregels worden opnieuw geschreven.
Want waar een meerderheidskabinet zijn koers vastlegt in een dichtgetimmerd regeerakkoord, ontstaat nu iets heel anders: beleid dat per dossier opnieuw moet worden bevochten, gesmeed en gedragen. Dat maakt politiek vloeibaarder, en precies daarin liggen de kansen voor bedrijven, sectoren en maatschappelijke organisaties.
Hoogleraar Wim Voermans vatte het raak samen: “Je kunt een beetje winkelen, af en toe naar links en af en toe naar rechts.” Dat ‘winkelen’ is niet alleen een politieke realiteit, het is ook een open uitnodiging tot sturing.
Voor elk nieuw voorstel zal een meerderheid gezocht moeten worden. Tegelijkertijd houdt het kabinet de mogelijkheid open om op specifieke dossiers het speelveld te structureren: “Het is denkbaar dat op sommige thema’s akkoorden gesloten worden met het parlement en maatschappelijke partners.”
Dat heeft drie grote gevolgen:
1. Meer momenten waarop beleid openligt
In plaats van één beslissend moment bij de formatie, ontstaan er bij elk wetsvoorstel, elk begrotingshoofdstuk en elk amendement nieuwe kansen om richting te geven.
2. Meer spelers die ertoe doen
Niet alleen coalitiepartijen, maar ook kleine oppositiepartijen en individuele Kamerleden kunnen ineens sleutelrollen spelen.
3. Meer ruimte om te schuiven
Wat vandaag ‘vast’ lijkt, kan morgen opnieuw ter discussie staan. Dat geldt ook voor dossiers die eerder als veilig of afgerond golden.
Kortom, er is genoeg te doen. Wie vroeg aan tafel zit en constructief met relevante inhoud komt, kan zijn invloed flink vergroten. Tegelijkertijd vraagt dit het nodige van bedrijven en organisaties om hierop in te spelen. Wie doet de beste openingszet?
De adviseurs van EPPA helpen organisaties bij het duiden van politieke ontwikkelingen, het bepalen van hun positie en het effectief benaderen van relevante Kamerleden en stakeholders.
Meer weten? Bekijk onze diensten of neem contact met ons op.
